Veel reguliere medicijnen zijn gebaseerd op inhoudstoffen in natuurlijke middelen, die in een laboratorium chemisch nagemaakt of gemodificeerd zijn. Het is goed om daar even bij stil te staan, want dat betekent onder meer dat de uitspraak “baat het niet dan schaadt het niet” zeker niet altijd opgaat. Ook natuurlijke middelen bevatten inhoudsstoffen die lang niet altijd ongevaarlijk zijn! Informeer je dus goed en vergeet ook niet te overleggen met je dierenarts! Natuurlijke en reguliere medicijnen kunnen elkaar goed aanvullen, mits deskundig ingezet.

Natuurlijke medicatie is geschikt voor een heleboel verschillende klachten. Het soort medicatie en behandelwijze verschillen; er is van alles mogelijk. In feite zijn er twee ‘stromingen’. De eerste is symptomatisch gebruik, een alternatief voor chemische medicatie. Het medicijn wordt ingezet op basis van een symptoom of klacht, waarbij niet naar de rest van het individu gekeken wordt.
De andere manier waarop natuurlijke middelen ingezet worden is op de holistische manier. De klacht of het symptoom is een uiting van een grotere disbalans in het lichaam. Neem als voorbeeld een hond van 3 jaar die rechtsvoor kreupel is. Foto’s laten wel wat artrose zien maar niet erg veel. Toch lijkt de hond er veel last van te hebben. Regulier worden er pijnstillers voorgeschreven. Als symptomatisch gekozen wordt voor een natuurlijk middel, is duivelsklauw een optie. Dat is een natuurlijke pijnstiller met specifieke werking op de gewrichten.
Als er holistisch gekeken wordt naar de hond, is het beeld heel anders. Als eerste is het opmerkelijk dat een relatief jonge hond artrose heeft. Als tweede is op de foto niet een grote afwijking te zien dus is het opmerkelijk dat de hond er zoveel last van heeft. Bewegingsproblemen hebben holistisch gezien vaak te maken met andere zaken als veel in het hoofd bezig zijn, weinig “geaard” of een slechte start als jong dier. Allemaal oorzaken die ervoor kunnen zorgen dat dat hond niet in balans is. Of minder “zweverig” omschreven; niet goed in zijn vel zit. Het is dus niet gemakkelijk om een duidelijke oorzaak aan te wijzen omdat de reden waarom een dier niet lekker in zijn vel zit en als gevolg daarvan bepaalde klachten heeft erg individueel afhankelijk is.
In dit voorbeeld zal de hond zijn leven lang op reguliere pijnstillers of bv. duivelsklauw moeten staan om verlichting te hebben als er niet holistisch gekeken wordt. De holistische manier haalt zoveel mogelijk de oorzaak van de disbalans weg, wat er in vergelijkbare gevallen als deze geregeld tot leidt dat pijnstilling helemaal niet meer nodig is. Maar de weg hier naar toe is nog wel eens langer en complexer dan de symptomatische behandeling.

Waarschijnlijk wil je toch graag, als je aan dit artikel begonnen bent, meer informatie mogelijkheden om symptomen en klachten met natuurlijke middelen te behandelen. Die informatie krijg je, zolang je het verhaal over disbalans en niet lekker in het vel zitten in je achterhoofd houdt. Het kan namelijk heel goed zijn dat je, als je met de genoemde middelen aan de slag gaat, geen enkel resultaat ziet. Wat dan nog wel eens gegeneraliseerd wordt tot de algemene conclusie “natuurlijk middelen werken niet”.  Maar vaak is er dan meer aan de hand dan een eenvoudig symptoom en is het gekozen middel niet datgene dat de disbalans aanpakt.

Voor bewegingsproblemen die te maken hebben met artrose, slijtage van de gewrichten, is de glucosamine het meest bekend. Het is een supplement dat inmiddels voor mens en dier in diverse merken verkrijgbaar is, vaak in een samengesteld product met chondroitine en MSM en soms magnesium en vitamine C. Dergelijke complexen kunnen er voor zorgen dat er meer gewrichtsvloeistof wordt aangemaakt en de aanmaak van het kraakbeen van de botten ondersteund en versterkt wordt. Magnesium verlaagt spierspanning waardoor het bij gewrichtpijnen ook pijnstillend werkt. Vitamine C heeft onder meer als eigenschap dat helpt bij de aanmaak van bindweefsel en kraakbeen.
Onverzadigde vetzuren van visolie zorgen ervoor dat cellen in het lichaam soepel blijven. Ze vergroten ook de oppervlakte van een cel waardoor het voor de cellen onderling makkelijker wordt om stoffen uit te wisselen.  Visolies zijn in diverse merken en soorten verkrijgbaar; omega-3, 6 en 9 zijn veelgebruikte termen. Het gaat te ver om in dit artikel de diverse varieteiten en hun eigenschappen te bespreken.
Het al eerder genoemde Duivelsklauw is een voorbeeld van een kruid dat goed inzetbaar is bij bewegingsproblemen en ook makkelijker verkrijgbaar is.  Andere middelen die onder meer breed inzetbaar zijn, zijn  Schietwilg en Sarsaparilla.
Etherische olien kun je combineren met masage met bv. jeneverbes en geranium. Deze zijn pijnstillend en vochtafdrijvend. Ook homeopathie kan veel betekenen, bv. Rhustox en Ruta.

Jeuk komt steeds vaker voor bij honden, veelal in de vorm van een allergische reactie. Huidproblemen zijn vaak een uiting van een verstoring in een ander deel van het lichaam. Worden die huidproblemen onderdrukt, bijvoorbeeld met een corticosteroidenzalf, dan gaat het lichaam op zoek naar een andere manier om de disbalans te uiten en op te heffen. Met grote kans dat zich op een andere plek in het lichaam klachten gaan manifesteren. Zeker bij huidproblemen is een holistische aanpak belangrijk.
Omdat jeuk erg vervelend is, kun je dat met etherische olien verlichten zonder te onderdrukken. Lavendel, Calendula, Pepermunt en Aloe Vera zijn belangrijke middelen bij jeuk. Fytotherapeutisch (dus met kruiden) en homeopatisch is ook zeker iets te doen, maar daarbij speelt het complete beeld toch een grotere rol.

Als het gaat om aanpak van problemen met maag en darmen, komen voeding en darmflora om de hoek kijken. Voeding is een artikel op zich. Darmflora zijn eigenlijk goede bacterien die in het lichaam zorgen voor opbouw van de weerstand en een goede spijsvertering.  Door bijvoorbeeld (overmatig) antibioticagebruik, dat niet alleen de slechte maar ook goede bacterien in een lichaam doodt, kan dit aantal bacterien zodanig verminderd zijn dat de weerstand en de spijsvertering slechter wordt. Met probiotica, het liefst specifiek gericht op honden, kan deze darmflora weer opgebouwd worden. Voeding speelt hierin ook een belangrijke rol, waarbij kort door de bocht gesteld kan worden dat het voor een dier makkelijker is om de darmflora op peil te houden als het vers vlees krijgt.
Verder is bij maag- en darmproblemen kamille in de vorm van capsules of thee een goed werkend middel. Maar gebruik het drie weken achtereen en hou dan een pauze van minstens een week. Kamille bevat de stof coumarine, die zich kan opstapelen in het lichaam en problemen kan geven. Door het lichaam de kans te geven zichzelf te reinigen in de week pauze, wordt dit ondervangen.

Ook op het gebied van gedrag kunnen natuurlijke middelen een goede aanvulling zijn op behandeling door een gedragstherapeut; zie daarvoor bv dit artikel.  Om dit op de juiste wijze en zonder risico’s te doen, is deskundige begeleiding van een natuurgeneeskundig therapeut, het liefst in combinatie met een gedragstherapeut, onmisbaar.

Heb je advies nodig? Bel of mail TeamDier! Wil je op de hoogte blijven van tips en adviezen om je dier gezond te houden of te krijgen, schrijf je dan in voor de nieuwsbrief.

(dit artikel is geschreven door Monique Bladder, holistisch gedragstherapeut; Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken , www.teamdier.nl)