Dat honden, net als mensen, stress ervaren wordt steeds meer gemeengoed. Vanwege het welzijn van de hond (en natuurlijk ook andere dieren) moet je stress zoveel mogelijk zien te voorkomen. Stress kan namelijk behalve gedragsproblemen ook lichamelijke klachten veroorzaken.

Er zijn verschillende manieren waarop je stress zou kunnen definiëren. De meeste definities zijn het er over eens dat het een toestand is waarin de hond reageert op een inwendige of uitwendige bedreiging. In reactie doet de hond alles om deze gevaarlijke situatie onder controle te krijgen.

Het maakt niet uit of de bedreiging reeel is of niet; het lichaam of de geest van hond ervaart de in- of uitwendige prikkel als een bedreiging. Stress kan zich uiten in lichamelijke reacties en in gedragsmatige reacties.

Wat gebeurt er fysiek?
Als er stress is, komt er in het lichaam een aantal stoffen vrij:

• cortisol
• adrenaline
• aldosteron
• testosteron

Deze stoffen zorgen er voor dat lichaam en geest klaar zijn om in actie te komen als dat nodig is, om te reageren op een prikkel en zichzelf in veiligheid te stellen.
Cortisol zorgt ervoor dat er glucose, eiweitten, vet en ureum in het bloed geconcentreerd wordt. Hierdoor is er voor alle lichaamscellen meer energie beschikbaar. Maar cortisol heeft een negatief effect op de weerstand. Het vermindert de mogelijkheid van het lichaam om lymfocyten aan te maken, die nodig zijn om te reageren op indringers.
Adrenaline zorgt er ook voor dat het lichaam klaar is voor actie. Pols, hartslag en bloeddruk gaan omhoog. De bloedsuikerspiegel gaat omhoog en de bronchien en pupillen gaan verder open staan.
Aldosteron is een stof die kalium en natrium in het lichaam reguleert. Dit zijn stoffen die belangrijk zijn bij het instand houden van de waterhuishouding.
Testosteron is het mannelijk geslachtshormoon. Het heeft een spieropbouwende werking en beinvloedt de psyche. Geslachtshormoon testosteron komt vrij bij stress. Bij langdurige stress of vaak terugkerende stresssituaties kunnen leiden tot een verhoogde seksuele hormoonspiegel en lagere prikkel voor agressief gedrag. Kan verder leiden tot vergrootte prostaat.

Stress leidt dus eigenlijk in eerste instantie tot een verhoging van het prestatievermogen; lichaam en geest worden klaar gemaakt om in actie te komen. Het lichaam kan niet continu in deze hoogste fase van alarm blijven als de situatie die de bedreiging is langdurig aanhoudt of als de prikkel geregeld terugkomt. In eerste instantie reageert het lichaam met sterke uitputting. Als daarna geen langere ontspanningsfase mogelijk is, kunnen er allerlei lichamelijke klachten ontstaan. De weerstand vermindert, er onstaan maag-en-darmziekten zoals diarree en maagzweren. Op de lange termijn kan de bijnier ernstig worden beschadigd. Ook veranderingen van eht hart- en vaatsysteem zoals hoge bloeddruk, hartinfarct of hoge bloeddruk of beroerte. Voortplantingsprocessen kunnen ook ernstig gestoord worden.

Los van het negatieve effect van stress op het gedrag van de hond, heeft stress dus ook een duidelijk fysieke kant. Het is daarom belangrijk dat je zoveel mogelijk voorkomt dat je hond stress heeft.
In de lezing Hoe krijg ik een ontspannen hond op 13 april 2011 in Leur krijg je informatie over hoe je je hond zou kunnen helpen om het stress-gehalte in zijn leven zo klein mogelijk te houden. Meer informatie? Kijk dan hier.

Bronvermelding: een deel van deze informatie komt uit het boek Stress bij Honden van Martina Nagel en Clarissa van Reinhardt.

Dit artikel is geschreven door Monique Bladder, holistisch gedragstherapeut. Meer informatie? Kijk hier of mail Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken